​

Chính sách vận tải xanh tại việt nam và chiến lược phát triển bền vững

1. Chính Sách Vận Tải Xanh Tại Việt Nam: Hướng Tới Phát Triển Bền Vững Và Giảm Phát Thải

Mục tiêu của ngành logistics Việt Nam hiện nay không chỉ là tốc độ và chi phí, mà còn phải hướng tới tính bền vững. Khi các chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng chú trọng đến vấn đề môi trường, các hoạt động logistics trong nước phải giải quyết được bài toán cân bằng giữa chi phí, hiệu suất và giới hạn carbon.

Vận tải xanh (Green Logistics), hay logistics xanh, là sự chuyển dịch không còn là lựa chọn mà đã trở thành một nhu cầu cạnh tranh bắt buộc.

1.1 Khái niệm và vai trò

Vận tải xanh bao gồm các hoạt động nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường, từ việc sử dụng các phương tiện và nhiên liệu sạch, tối ưu hóa tuyến đường, đến quản lý kho bãi tiết kiệm năng lượng.

1.2 Bối cảnh Toàn cầu và Động lực Chuyển đổi:

Dưới áp lực từ các cam kết quốc tế như Net Zero (phát thải ròng bằng 0) và nhu cầu ESG (Môi trường, Xã hội, Quản trị) trong chuỗi cung ứng, Việt Nam đang chịu sức ép lớn từ quy định và thị trường toàn cầu để chuyển hướng sang phát triển bền vững.

1.3. Chính sách là Động lực Then chốt:

Sự chuyển dịch này được dẫn dắt mạnh mẽ bởi các khuôn khổ chính sách của nhà nước, tạo ra một sự thúc đẩy từ cấp độ vĩ mô đến thực tiễn triển khai trong đời sống.

​

>> Nguồn Gốc và Truy Xuất Nguồn Gốc Trong Tuân Thủ EUDR Tại Việt Nam: Cơ Hội Hay Thách Thức?

2. Chính sách vận tải xanh tại việt nam hiện nay gồm những gì?

Để thúc đẩy logistics xanh, Việt Nam đã dần lồng ghép các mục tiêu môi trường vào chính sách logistics.

2.1 Văn bản pháp lý và chiến lược quốc gia

Luật Bảo vệ Môi trường 2020: Thiết lập nền tảng pháp lý rộng rãi, đặt ra yêu cầu giảm phát thải, thúc đẩy hiệu quả năng lượng và quản lý chất thải trong các hoạt động logistics.

Chiến lược và Kế hoạch Quốc gia: Việt Nam đã ban hành nhiều chiến lược và kế hoạch quốc gia, trong đó xác định rõ logistics xanh là một trụ cột quan trọng để đảm bảo tính cạnh tranh kinh tế và bền vững.

Hợp tác liên Bộ: Sự phối hợp giữa các Bộ đang hướng tới việc xây dựng chiến lược liên kết với khối ASEAN về logistics xanh đến năm 2030 và sau đó.

2.2. Phân tích Định hướng và Đánh giá Hiệu quả

Các quy tắc và tiêu chuẩn trong chính sách vẫn còn ở giai đoạn sơ khai, chưa đồng bộ và việc thực thi vẫn đang được hoàn thiện. Tuy nhiên, các chính sách này đã tạo ra động lực thúc đẩy cần thiết cho doanh nghiệp.

3.Chiến Lược Phát Triển Vận Tải Xanh: Mục Tiêu Và Lộ Trình Đến 2030–2050

Để đẩy nhanh tốc độ thực thi, nhà nước đang thử nghiệm các đòn bẩy pháp lý và cơ chế khuyến khích, nhằm thu hẹp khoảng cách giữa chính sách và đầu tư tư nhân.

3.1. Mục tiêu Giảm phát thải và Lộ trình Chuyển đổi:

• Lộ trình Chuyển đổi Phương tiện: Tập trung vào chuyển đổi từ phương tiện chạy bằng nhiên liệu hóa thạch sang xe điện và sử dụng nhiên liệu sạch, đặc biệt trong vận chuyển chặng cuối (last-mile delivery) ở khu vực đô thị.
• Logistics Thông minh: Đẩy mạnh số hóa để tối ưu hóa tuyến đường, theo dõi thời gian thực và sử dụng phân tích dự đoán để giảm thiểu tiêu thụ nhiên liệu.
• Chuyển dịch Phương thức Vận tải (Modal Shift): Chuyển đổi vận chuyển hàng hóa từ đường bộ sang đường sắt, đường thủy nội địa và vận tải ven biển, nhằm giảm cường độ carbon trên mỗi tấn-km.

3.2. Vai trò của Doanh nghiệp và Hợp tác Quốc tế:

Các doanh nghiệp như VICO đang tự định vị không chỉ là nhà cung cấp logistics mà còn là người tạo ra giá trị, giúp khách hàng giảm thiểu rủi ro, tối ưu hóa hiệu quả và bảo toàn chuỗi cung ứng trong tương lai.

4. Hạ Tầng Vận Tải Xanh: Thách Thức Và Cơ Hội Đầu Tư

Một trong những thách thức lớn là sự phụ thuộc nặng nề vào vận tải đường bộ do các hạn chế về hạ tầng và các yếu tố phụ thuộc chặng cuối (last-mile dependencies).

​

4.1. Phân tích Tình hình Hạ tầng Hiện nay:

Các kho bãi (warehouses) là nơi tiêu thụ năng lượng lớn. Tuy nhiên, việc đầu tư vào các kho bãi xanh đang là xu hướng tất yếu.

4.2. Cơ hội Phát triển Hạ tầng Xanh:

• Trung tâm Logistics Xanh: Nâng cấp kho bãi bằng cách lắp đặt hệ thống chiếu sáng LED, cách nhiệt tốt hơn, điện mặt trời và hệ thống kiểm soát khí hậu thông minh để giảm đáng kể tiêu thụ năng lượng. Thiết kế thích ứng (ví dụ: làm mát thụ động, lấy sáng tự nhiên) cũng được áp dụng.
• Nhà kho Tiêu chuẩn Xanh: Đơn cử, Eco Logistics Centre do Frasers Property Việt Nam phát triển là dự án nhà kho xây sẵn đầu tiên ở Việt Nam đạt chứng nhận LEED. VICO cũng tham gia bằng cách kiểm toán, nâng cấp kho bãi của khách hàng, đồng đầu tư vào các khu kho bãi xanh.
• Đầu tư vào Logistics Thông minh: Việc tích hợp các chế độ vận tải khác nhau (đa phương thức) giúp giảm thiểu cường độ carbon.

4.3. Những Rào cản Về Vốn và Kỹ thuật:

• Các rào cản hiện tại bao gồm: chi phí vốn cao, quy định còn rời rạc và thiếu tiêu chuẩn hài hòa, thiếu hụt kỹ năng và công nghệ, cùng với sự không đồng bộ của hạ tầng.

5. Kế hoạch giảm phát thải trong giao thông vận tải: việt nam đang làm gì để đạt net zero?

Cam kết quốc tế Net Zero 2050 đã đặt ra mục tiêu rõ ràng cho ngành giao thông vận tải Việt Nam.

5.1. Mục tiêu Cụ thể Giảm phát thải CO₂:

Các chương trình hành động tập trung vào việc chuyển đổi nhiên liệu sạch và kiểm soát khí thải.

5.2. Các Chương trình Hành động Chính:

• Chuyển đổi Sang Bao bì Bền vững và Logistics Ngược (Reverse Logistics): Logistics xanh mở rộng sang bao bì, chất thải và hàng hoàn trả. Các giải pháp bao gồm sử dụng bao bì tái chế/tái sử dụng, logistics ngược cho hàng hóa hỏng và phân loại chất thải tại các trung tâm trung chuyển.
• Tích hợp Kinh tế Tuần hoàn: Đây là một xu hướng và yêu cầu chiến lược trong thập kỷ tới.

5.3. Tác động đến Doanh nghiệp Logistics:

Đối với doanh nghiệp, đây là lúc cần tích hợp hiệu suất đo lường được vào hoạt động hàng ngày, từ sử dụng năng lượng đến lập kế hoạch tuyến đường và thu hồi vật liệu.

6. Cơ Chế Hỗ Trợ Vận Tải Xanh: Chính Phủ Đang Khuyến Khích Như Thế Nào?

Để tăng tốc độ áp dụng, nhà nước đang thử nghiệm các cơ chế đòn bẩy và khuyến khích.

6.1. Chính sách Ưu đãi Thuế, Tín dụng và Đất đai:

• Ưu đãi Đất đai/Cơ sở vật chất: Ưu đãi về sử dụng đất hoặc phê duyệt cơ sở vật chất cho các cơ sở logistics xanh.
• Trợ cấp/Ưu đãi Thuế: Trợ cấp hoặc ưu đãi thuế cho đội xe sạch hoặc kho bãi tiết kiệm năng lượng.
• Chứng nhận Xanh: Cơ chế dán nhãn sinh thái hoặc chứng nhận xanh cho các nhà khai thác logistics.
• Yêu cầu Báo cáo Phát thải: Quy định về việc báo cáo phát thải khí nhà kính trong hoạt động vận chuyển.

6.2. Đánh giá Tác động Thực tế:

Trên thực tế, mức độ áp dụng vẫn còn rời rạc, đặc biệt là đối với các công ty logistics vừa và nhỏ với giới hạn về vốn chặt chẽ hơn.

7.Doanh nghiệp việt nam trong hành trình chuyển đổi vận tải xanh

Đối với các đối tác logistics, tính bền vững cần được xem là nguyên tắc thiết kế chứ không phải là một suy nghĩ sau cùng.

Ví dụ Điển hình: Các doanh nghiệp đang dần áp dụng việc kiểm toán và nâng cấp kho bãi, đồng đầu tư vào công viên kho bãi xanh và giám sát mức tiêu thụ năng lượng. Việc áp dụng số hóa cho phép tối ưu hóa tuyến đường và giảm sử dụng nhiên liệu.

Tận dụng Cơ chế Hỗ trợ: Vận tải xanh đã trở thành khuôn khổ cho hiệu quả, khả năng phục hồi và uy tín. Khi được thực hiện tốt, nó giúp giảm chi phí vận hành, ổn định rủi ro tuân thủ và tăng cường tiếp cận thị trường.

8. Tương Lai Của Vận Tải Xanh Tại Việt Nam: Xu Hướng Và Khuyến Nghị

Hệ sinh thái logistics Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi nhanh chóng.

​

8.1. Xu hướng Toàn cầu Ảnh hưởng:

• Cơ chế Định giá Carbon: Các cơ chế định giá carbon sẽ định hình thập kỷ tới.
• Số hóa và AI: Số hóa, đặc biệt là tối ưu hóa dựa trên Trí tuệ Nhân tạo (AI), sẽ quyết định doanh nghiệp nào có thể biến bền vững từ việc tuân thủ thành lợi thế cạnh tranh.
• Chứng nhận Xanh và Kinh tế Tuần hoàn: Các chương trình chứng nhận xanh chính thức và mô hình kinh tế tuần hoàn sẽ được tích hợp.
  

8.2. Khuyến nghị cho Cơ quan Quản lý & Doanh nghiệp:

Thành công trong bối cảnh này phụ thuộc vào sự tích hợp: điều chỉnh công nghệ, chính sách và thực tiễn kinh doanh thành một logic vận hành chung. Các công ty thành công sẽ xem bền vững không chỉ là tuyên bố giá trị, mà là một phương pháp làm việc để đảm bảo sự bền bỉ.

9. Kết Luận

Vị thế của Việt Nam là trung tâm sản xuất khu vực khiến các lựa chọn logistics của quốc gia có ý nghĩa toàn cầu. Chuyển đổi xanh không phải là một chương trình nghị sự riêng biệt, mà là giai đoạn cạnh tranh tiếp theo—định nghĩa độ tin cậy, hiệu quả chi phí và uy tín thị trường.

----

xem bài tiếp thêm cùng chủ đề tại  Logistics Xanh là gì và khác gì với logistics truyền thống?

​ESG là gì? Động lực phát triển bền vững của doanh nghiệp Việt Nam trong lĩnh vực Logistics

Tiêu chí xuất khẩu sản phẩm xanh của ngành dệt may Việt Nam sang EU

​

VICO Logistics  – Your Indochina Expert 

Premium member of Eurocham, JCtrans, VICOFA, VITAS... associations  

Owned offices:

• Hong Kong (Causeway Bay),
• China (Luohu-Shenzhen, Hongkou-Shanghai),
  
• Vietnam (Bay Hien - Ho Chi Minh, Hai Chau- Da Nang, Gia Vien- Hai Phong).  

​

 Youtube - Linkedin   - Fanpage ​

Follow us for more valuable information   

Book now: https://vico.com.hk/#quotation